Báo cáo năm 2025 của ABB xác định ba mảng kinh doanh chính bao gồm: Điện khí hóa, Truyền động và Tự động hóa.13

Tên gọi ABB có nguồn gốc trực tiếp từ sự kiện sáp nhập giữa hai tập đoàn:

• ASEA — Allmänna Svenska Elektriska Aktiebolaget, công ty kỹ thuật điện của Thụy Điển.
• BBC — Brown, Boveri & Cie., công ty kỹ thuật điện của Thụy Sĩ.

Hai công ty này đã thống nhất sáp nhập vào năm 1987 và tổ chức ABB mới chính thức đi vào hoạt động từ ngày 5 tháng 1 năm 1988.2

Về mặt ngữ nghĩa, ABB không phải là một từ viết tắt đại diện cho một khái niệm mới, mà đơn thuần là sự kết hợp ký tự đầu từ tên của hai công ty mẹ: ASEA + Brown Boveri.

ASEA — Nguồn gốc từ Thụy Điển

Một trong những tiền thân của ABB là ASEA, được Ludvig Fredholm thành lập vào năm 1883 tại Västerås, Thụy Điển.

Ban đầu, ASEA tập trung vào chiếu sáng điện và máy phát điện, sau đó trở thành nhân tố then chốt trong quá trình điện khí hóa và phát triển đường sắt tại Thụy Điển. Trong những thập kỷ tiếp theo, công ty mở rộng sang các lĩnh vực phát điện, khai khoáng, thép, giao thông vận tải và công nghệ công nghiệp.2

ASEA cũng được ghi nhận là đơn vị tiên phong quan trọng trong lĩnh vực tự động hóa công nghiệp và robot.

Brown, Boveri & Cie. — Nguồn gốc từ Thụy Sĩ

Tiền thân còn lại là Brown, Boveri & Cie. (BBC), do Charles Eugene Lancelot Brown và Walter Boveri sáng lập năm 1891 tại Thụy Sĩ.

BBC ban đầu chuyên về các công nghệ như:

• Động cơ điện
• Máy phát điện
• Tuabin
• Máy biến áp
• Thiết bị phát điện
• Kỹ thuật điện

Sau đó, BBC mở rộng quy mô khắp châu Âu và phát triển thành một tập đoàn kỹ thuật điện quốc tế lớn.3

Sự kiện sáp nhập năm 1988

Năm 1987, ASEA và BBC công bố kế hoạch sáp nhập.

Công ty hợp nhất mang tên ASEA Brown Boveri bắt đầu hoạt động từ tháng 1 năm 1988. Trong giai đoạn đầu, trụ sở công ty được đặt tại cả Zurich và Västerås, thừa hưởng danh mục sản phẩm đồ sộ về kỹ thuật điện, năng lượng, giao thông và tự động hóa.

Thương vụ này đã hợp nhất hai gã khổng lồ công nghệ công nghiệp châu Âu thành một tập đoàn toàn cầu duy nhất.1

Trong giai đoạn đầu, ABB tham gia sâu vào ngành phát điện và truyền tải điện hơn nhiều so với hiện nay.

Qua nhiều thập kỷ, tập đoàn đã mở rộng thông qua các thương vụ mua lại và phát triển công nghệ nội bộ. Dưới đây là các cột mốc đáng chú ý:

13

Hoạt động kinh doanh hiện nay của ABB được phân chia thành ba lĩnh vực trụ cột:

1. Điện khí hóa (Electrification)

2. Truyền động (Motion)

3. Tự động hóa (Automation)

Mặc dù ABB có mối liên hệ lịch sử và công nghệ sâu sắc với ngành robot, nhưng báo cáo tài chính năm 2025 đã xếp mảng Robotics vào nhóm hoạt động ngừng kinh doanh.3

Mảng Điện khí hóa của ABB tập trung vào các công nghệ phân phối, điều khiển, bảo vệ và quản lý điện năng.

Sản phẩm và giải pháp của mảng này bao phủ toàn bộ chuỗi điện từ trạm biến áp đến các tòa nhà, nhà máy và từng phụ tải điện riêng lẻ.

Các công nghệ tiêu biểu bao gồm:

• Thiết bị hạ thế
• Thiết bị trung thế
• Tủ đóng cắt (Switchgear)
• Máy cắt mạch (Circuit breakers)
• Hệ thống phân phối điện
• Bảo vệ nguồn điện
• Quản lý năng lượng
• Điện khí hóa tòa nhà
• Phụ kiện lắp đặt điện
• Tự động hóa phân phối
• Hệ thống điện số
• Trạm sạc xe điện (EV charging)
• Hạ tầng điện cho trung tâm dữ liệu

Về cơ bản, mảng Điện khí hóa giúp khách hàng đưa dòng điện từ hệ thống lưới đến thiết bị sử dụng một cách an toàn và hiệu quả.

Điều này giúp ABB trở thành nhà cung cấp quan trọng cho các nhà máy, tòa nhà thương mại, trung tâm dữ liệu, đơn vị tiện ích, hạ tầng giao thông và các cơ sở tiêu thụ nhiều năng lượng khác.3

Mảng Truyền động của ABB xoay quanh việc chuyển đổi năng lượng điện thành chuyển động cơ học được kiểm soát chính xác.

Các công nghệ chủ lực bao gồm:

• Động cơ điện
• Máy phát điện
• Biến tần (Variable-speed drives)
• Bộ truyền động công nghiệp
• Hệ thống lực kéo (Traction systems)
• Truyền động cơ khí
• Hệ thống truyền lực số (Digital powertrain)
• Công nghệ điều khiển chuyển động

Ví dụ thực tế, một nhà máy công nghiệp có thể sử dụng động cơ ABB để vận hành máy bơm, băng tải, máy nén hoặc quạt gió, trong khi biến tần ABB sẽ điều chỉnh tốc độ và mô-men xoắn của động cơ đó.

Việc tối ưu hóa hiệu suất động cơ và biến tần có ý nghĩa đặc biệt quan trọng vì động cơ điện chiếm tỷ trọng lớn trong mức tiêu thụ điện công nghiệp, qua đó giúp giảm thiểu cả tiêu hao năng lượng lẫn chi phí vận hành.

Theo báo cáo thường niên, mảng Truyền động của ABB đã mang về doanh thu khoảng 10,3 tỷ USD trong năm 2025.3

Mảng Tự động hóa của ABB chuyên kiểm soát các quy trình công nghiệp phức tạp.

Công nghệ của mảng này được ứng dụng rộng rãi trong các ngành:

• Dầu khí
• Hóa chất
• Khai khoáng
• Luyện kim
• Xi măng
• Bột giấy và giấy
• Dược phẩm
• Thực phẩm và đồ uống
• Phát điện
• Xử lý nước
• Hàng hải
• Năng lượng tái tạo
• Sản xuất pin

Một trong những nền tảng nổi tiếng nhất là ABB Ability™ System 800xA, một hệ thống điều khiển phân tán (DCS). Hệ thống DCS cho phép các cơ sở công nghiệp quy mô lớn giám sát và điều khiển quy trình từ một môi trường số tích hợp.

Danh mục Tự động hóa của ABB còn bao gồm:

• Điều khiển quy trình
• Hệ thống an toàn
• Phần mềm công nghiệp
• Đo lường và phân tích
• Giao diện người-máy (HMI)
• IoT công nghiệp
• Dịch vụ số
• Quản lý tài sản
• Ứng dụng công nghiệp tích hợp AI

Trong năm 2025, mảng Tự động hóa ghi nhận khoảng 26.300 nhân viên và doanh thu đạt 8,1 tỷ USD.3

ABB Ability™ là nền tảng công nghệ số và khung thương hiệu của ABB.

Nền tảng này kết nối thiết bị công nghiệp và công nghệ tự động hóa của ABB với:

• Công nghệ đám mây
• Dữ liệu công nghiệp
• Phân tích dữ liệu
• Trí tuệ nhân tạo
• Giám sát từ xa
• Bảo trì dự đoán
• Phần mềm tối ưu hóa
• Dịch vụ số

Thay vì chỉ bán một động cơ điện đơn thuần, ABB có thể tích hợp động cơ với cảm biến, phần mềm và công cụ phân tích để cung cấp thông tin thời gian thực về tình trạng và hiệu suất vận hành.

Sự thay đổi này phản ánh bước chuyển lớn trong công nghệ công nghiệp:

Thiết bị công nghiệp truyền thống

Động cơ → Máy móc → Người vận hành

so với

Thiết bị công nghiệp số

Động cơ → Cảm biến → Kết nối → Dữ liệu → Phân tích/AI → Tối ưu hóa → Người vận hành

ABB khẳng định việc nhúng phần mềm và AI vào sản phẩm là trọng tâm chiến lược; theo báo cáo năm 2025, hơn một nửa nhân viên R&D của tập đoàn đang tập trung vào các giải pháp số.3

Trong lịch sử, ABB luôn là một trong những tên tuổi hàng đầu trong lĩnh vực robot công nghiệp.

Công nghệ robot của ABB đã được ứng dụng trong:

• Sản xuất ô tô
• Hàn
• Sơn phủ
• Lắp ráp
• Đóng gói
• Xếp dỡ vật liệu
• Vận hành máy (Machine tending)
• Xếp pallet
• Tự động hóa cộng tác (Collaborative automation)

Di sản robot của ABB bắt nguồn từ hoạt động tự động hóa của các công ty tiền thân.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng mảng Robotics của ABB đã được phân loại là hoạt động ngừng kinh doanh trong báo cáo tài chính hợp nhất năm 2025. Do đó, khi mô tả ABB hiện đại, việc xác định các mảng kinh doanh cốt lõi tiếp diễn là Điện khí hóa, Truyền động và Tự động hóa sẽ chính xác hơn so với việc liệt kê Robotics như một trụ cột hiện tại.3

Công nghệ của ABB hiện diện trong rất nhiều ngành nghề đa dạng.

Năng lượng và tiện ích

• Phân phối điện
• Năng lượng tái tạo
• Hạ tầng lưới điện
• Quản lý điện năng
• Trạm biến áp

Sản xuất chế tạo

• Tự động hóa nhà máy
• Động cơ và biến tần
• Điều khiển công nghiệp
• Robot
• Tự động hóa máy móc

Khai khoáng và luyện kim

• Động cơ
• Biến tần
• Tự động hóa quy trình
• Điện khí hóa
• Quản lý năng lượng

Hàng hải

• Hệ thống đẩy điện
• Tự động hóa
• Hệ thống điện

Dầu khí

• Tự động hóa quy trình
• Hệ thống điện
• Hệ thống an toàn
• Thiết bị đo lường

Hóa chất

• Điều khiển quy trình
• An toàn
• Đo lường
• Điện khí hóa

Xây dựng và tòa nhà

• Phân phối điện
• Quản lý năng lượng
• Tự động hóa tòa nhà
• Tủ đóng cắt

Giao thông vận tải

• Hệ thống đẩy điện
• Lực kéo
• Hạ tầng sạc
• Điện khí hóa

Trung tâm dữ liệu

• Phân phối điện
• UPS/Bảo vệ nguồn điện
• Giám sát điện
• Tự động hóa và quản lý năng lượng

Một trong những chủ đề chiến lược quan trọng nhất của ABB là điện khí hóa nền kinh tế.

Khi các quốc gia chuyển dịch sang:

• Xe điện
• Điện tái tạo
• Máy bơm nhiệt
• Quy trình công nghiệp điện khí hóa
• Nhà máy tiết kiệm năng lượng
• Trung tâm dữ liệu
• Sản xuất pin

…thì nhu cầu về hạ tầng điện và tự động hóa cũng tăng theo.

ABB định vị mình ngay tại giao điểm của các xu hướng này. Ví dụ về chuỗi giá trị mà ABB tham gia:

Điện tái tạo → Truyền tải/Phân phối → Tủ đóng cắt → Biến tần/Động cơ → Tự động hóa công nghiệp → Tối ưu hóa số

ABB có khả năng cung cấp công nghệ tại nhiều điểm trong chuỗi này.

Mục tiêu doanh nghiệp đã nêu của tập đoàn là kiến tạo tương lai bền vững và sử dụng tài nguyên hiệu quả hơn thông qua vai trò dẫn đầu về công nghệ điện khí hóa và tự động hóa.1

Phát triển bền vững đã trở thành phần trọng yếu trong chiến lược doanh nghiệp của ABB, tập trung vào ba trụ cột:

Thúc đẩy xã hội các-bon thấp

Hỗ trợ khách hàng giảm tiêu thụ năng lượng và phát thải thông qua công nghệ điện khí hóa, tự động hóa và nâng cao hiệu suất.

Bảo tồn tài nguyên

Cải thiện hiệu quả công nghiệp, giảm lãng phí và tiêu hao tài nguyên.

Thúc đẩy tiến bộ xã hội

An toàn lao động, sự hòa nhập, phát triển nhân viên và thực hành kinh doanh có trách nhiệm.

Chương trình nghị sự về bền vững năm 2023 của ABB bao gồm cam kết đạt mức phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 và hợp tác cùng khách hàng, các bên liên quan để hỗ trợ xã hội các-bon thấp.1

Kỹ thuật và R&D là nền tảng bản sắc của ABB.

Tập đoàn cho biết họ đầu tư khoảng 4–5% doanh thu hàng năm cho R&D. Báo cáo năm 2025 chỉ ra rằng chi phí R&D không liên quan đến đơn hàng chiếm khoảng 4,0% doanh thu, và tổng chi tiêu R&D kể từ đầu năm 2022 đạt khoảng 4,7 tỷ USD.13

Các lĩnh vực công nghệ trọng tâm bao gồm:

• Điện khí hóa
• Điện tử công suất
• Động cơ
• Biến tần
• Tự động hóa công nghiệp
• Hệ thống điều khiển
• Robot
• Phần mềm công nghiệp
• Trí tuệ nhân tạo
• IoT công nghiệp
• Hiệu suất năng lượng

Mua lại và sáp nhập đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của ABB. Một số thương vụ tiêu biểu:

Baldor Electric — 2011

ABB mua lại Baldor với giá khoảng 4,2 tỷ USD, củng cố vị thế trong lĩnh vực động cơ công nghiệp và công nghệ truyền động.1

Thomas & Betts — 2012

ABB mua lại Thomas & Betts với giá khoảng 3,9 tỷ USD, mở rộng đáng kể mảng sản phẩm điện, đặc biệt tại thị trường Bắc Mỹ.1

B&R — 2017

Thương vụ mua lại B&R giúp tăng cường năng lực tự động hóa máy móc và nhà máy của ABB.1

GE Industrial Solutions — 2018

ABB mua lại GE Industrial Solutions với giá khoảng 2,6 tỷ USD, củng cố vị thế trong mảng sản phẩm điện khí hóa.1

Một trong những thay đổi chiến lược quan trọng nhất trong lịch sử gần đây của ABB diễn ra vào năm 2020.

ABB đã bán phần lớn cổ phần trong mảng kinh doanh Power Grids cho Hitachi, tạo nên thực thể mang tên Hitachi Energy.

Đây là bước ngoặt lớn vì truyền tải điện và hạ tầng lưới điện vốn là mảng kinh doanh cốt lõi của ABB trong suốt chiều dài lịch sử.

Sau giao dịch này, ABB ngày càng tập trung vào:

Điện khí hóa + Truyền động + Tự động hóa

thay vì cố gắng bao phủ toàn bộ ngành công nghiệp điện lực.1

ABB vận hành theo mô hình tổ chức mang tên ABB Way.

Triết lý cốt lõi là phi tập trung hóa việc ra quyết định, trao quyền lớn hơn cho từng đơn vị kinh doanh đối với:

• Chiến lược
• Nguồn lực
• Hiệu suất
• Khách hàng
• Vận hành

Mục đích là để các đơn vị kinh doanh ở gần khách hàng có thể ra quyết định nhanh chóng hơn thay vì chờ đợi chỉ đạo từ bộ máy tập trung cồng kềnh. ABB bắt đầu áp dụng mô hình vận hành này từ khoảng năm 2020.13

ABB là một tập đoàn thực sự toàn cầu chứ không chỉ bó hẹp tại Thụy Sĩ hay Thụy Điển.

Báo cáo năm 2025 cho thấy sự phân bổ nhân sự như sau:

• 52.400 nhân viên tại châu Âu
• 27.700 nhân viên tại châu Mỹ
• 31.800 nhân viên tại châu Á, Trung Đông và châu Phi

Tổng cộng đạt xấp xỉ 111.900 nhân viên tính đến ngày 31 tháng 12 năm 2025.3

ABB hoạt động tại hơn 100 quốc gia,1 với các thị trường trọng điểm bao gồm châu Âu, Bắc Mỹ, Trung Quốc, Ấn Độ và các nền kinh tế công nghiệp khác.

Trụ sở chính của ABB đặt tại Zurich, Thụy Sĩ.

Tập đoàn duy trì mối liên hệ lịch sử chặt chẽ với cả hai quốc gia:

🇨🇭 Thụy Sĩ — thông qua Brown, Boveri & Cie.

🇸🇪 Thụy Điển — thông qua ASEA.

Chính vì vậy, ABB thường được mô tả là một công ty đa quốc gia Thụy Điển – Thụy Sĩ.

ABB Ltd được niêm yết công khai trên cả sàn chứng khoán Thụy Sĩ và Thụy Điển.2

Theo báo cáo thường niên năm 2025 của ABB:

Doanh thu 2025: xấp xỉ 33,22 tỷ USD

Nhân sự cuối kỳ: xấp xỉ 111.900 người

ABB mô tả hoạt động kinh doanh của mình có sự cân bằng địa lý giữa châu Âu, châu Mỹ, và khu vực châu Á, Trung Đông cùng châu Phi.13

Quy mô tài chính này đưa ABB vào nhóm các công ty công nghệ công nghiệp hàng đầu thế giới.

ABB cạnh tranh với nhiều công ty khác nhau tùy thuộc vào danh mục sản phẩm.

Tự động hóa công nghiệp

• Siemens
• Schneider Electric
• Rockwell Automation
• Emerson
• Honeywell
• Yokogawa

Động cơ và biến tần

• Siemens
• WEG
• Schneider Electric
• Nidec
• Rockwell Automation

Điện khí hóa

• Schneider Electric
• Siemens
• Eaton
• Legrand
• Rockwell Automation

Robot công nghiệp

Các đối thủ cạnh tranh mang tính lịch sử và hiện tại bao gồm:

• FANUC
• Yaskawa
• KUKA
• Mitsubishi Electric
• Kawasaki Robotics

Bối cảnh cạnh tranh thay đổi đáng kể tùy theo khu vực và công nghệ cụ thể.

ABB có vị thế đặc biệt quan trọng nhờ nằm tại giao điểm của nhiều xu hướng công nghiệp lớn:

Điện khí hóa

→ Ngày càng nhiều thiết bị và quy trình chuyển sang sử dụng điện.

Tự động hóa

→ Các quy trình công nghiệp ngày càng được tự động hóa cao độ.

Số hóa

→ Thiết bị công nghiệp tạo ra và sử dụng dữ liệu ngày càng nhiều.

Hiệu suất năng lượng

→ Doanh nghiệp mong muốn đạt sản lượng cao hơn với ít điện năng tiêu thụ hơn.

Trí tuệ nhân tạo

→ Hệ thống công nghiệp tích hợp AI và phân tích nâng cao.

Chuyển đổi năng lượng

→ Điện tái tạo, xe điện, pin và quy trình công nghiệp điện khí hóa đòi hỏi hạ tầng điện tinh vi.

Báo cáo năm 2025 của chính ABB cũng xác định nhu cầu điện tăng cao, chuyển đổi năng lượng, số hóa và AI là những động lực tăng trưởng dài hạn quan trọng.3

Có thể hình dung hệ sinh thái của ABB theo sơ đồ đơn giản hóa sau:

ABB
│
┌───────────────┼───────────────┐
│ │ │
ĐIỆN KHÍ HÓA TRUYỀN ĐỘNG TỰ ĐỘNG HÓA
│ │ │
Tủ đóng cắt Động cơ Điều khiển
Máy cắt Biến tần DCS
Phân phối Máy phát Phần mềm
Bảo vệ Lực kéo Đo lường
│ │ │
└───────────────┼───────────────┘
│
ABB Ability
│
Số hóa / IoT / AI
│
Dữ liệu công nghiệp
│
Tối ưu hóa

Nói cách khác, ABB không chỉ bán các linh kiện điện đơn lẻ. Tập đoàn ngày càng hướng tới việc kết hợp phần cứng + điều khiển + phần mềm + dữ liệu + dịch vụ thành các giải pháp công nghiệp tích hợp.

Thương hiệu ABB gắn liền với:

• Kỹ thuật công nghiệp
• Độ tin cậy
• Công nghệ điện
• Tự động hóa
• Hiệu suất
• An toàn
• Bền vững
• Số hóa
• Công nghệ B2B chuyên nghiệp

Khác với các thương hiệu tiêu dùng như Apple hay Samsung, ABB chủ yếu là một công ty công nghệ doanh nghiệp-doanh nghiệp (B2B).

Người tiêu dùng phổ thông hiếm khi tương tác trực tiếp với ABB, nhưng thiết bị của tập đoàn thường hiện diện ẩn giấu bên trong:

• Nhà máy
• Hệ thống điện
• Tàu biển
• Tòa nhà
• Mỏ khai thác
• Nhà máy xử lý nước
• Hệ thống giao thông
• Trung tâm dữ liệu
• Máy móc công nghiệp

Điều này khiến ABB trở thành ví dụ điển hình của một công ty có công nghệ đứng sau hậu trường của hạ tầng hiện đại.

Chiến lược hiện tại của ABB có thể tóm tắt như sau:

Sử dụng điện khí hóa, tự động hóa, số hóa và công nghệ tiết kiệm năng lượng để giúp khách hàng công nghiệp nâng cao năng suất và phát triển bền vững.

Định vị hiện tại của công ty hẹp hơn và tập trung hơn đáng kể so với mô hình tập đoàn kỹ thuật điện khổng lồ của những thập kỷ trước.

Ba lĩnh vực kinh doanh tiếp diễn—Điện khí hóa, Truyền động và Tự động hóa—tạo thành hạt nhân của chiến lược này.13

ABB gọi tầm nhìn chiến lược tổng thể của mình là “Engineered to Outrun.” Khẩu hiệu này phản ánh cam kết của công ty trong việc giúp khách hàng cải thiện hiệu suất song hành với việc nâng cao hiệu quả và tính bền vững.1

1. About ABB | ABB
2. ABB
3. ABB ANNUAL