Theo lịch sử công ty, ngày 12 tháng 4 năm 1993 được xác định là ngày thành lập tiền thân của SOHACO, đó là Dược phẩm Sông Nhuệ. Sau này, tập đoàn được tái cơ cấu và SOHACO Group chính thức ra mắt vào tháng 10 năm 2006 theo mô hình công ty mẹ – công ty con.

Nguồn gốc: Năm 1993

Lịch sử của SOHACO bắt nguồn từ Dược phẩm Sông Nhuệ, được thành lập tại Hà Nội vào ngày 12 tháng 4 năm 1993. Ban đầu, công ty tập trung vào việc cung ứng các loại thuốc thiết yếu cho hệ thống y tế cộng đồng và nhà nước.

Các tài liệu lịch sử mô tả hoạt động ban đầu như một doanh nghiệp dược phẩm quy mô nhỏ. Trong những năm sau đó, công ty dần mở rộng phạm vi địa lý, mạng lưới phân phối và danh mục sản phẩm.

Mở rộng trong thập niên 1990

Công ty từng bước phát triển mạng lưới phân phối vượt ra ngoài thị trường ban đầu. Theo thông tin lịch sử của doanh nghiệp, các cột mốc quan trọng bao gồm:

• Năm 1995: Thành lập chi nhánh tại Hà Nội.
• Năm 1996: Phát triển mạng lưới phân phối dược phẩm tại miền Bắc Việt Nam.
• Năm 1999: Mở rộng sang lĩnh vực công nghệ thông tin thông qua việc mua lại Công ty Công nghệ Thông tin Nam Thành.

Mảng phân phối trở thành một trong những trụ cột nền tảng cho sự tăng trưởng của SOHACO sau này.

Hình thành Tập đoàn SOHACO

Vào ngày 5 tháng 10 năm 2006, Dược phẩm Sông Nhuệ được tái cơ cấu thành Công ty Cổ phần Tập đoàn Dược phẩm và Thương mại SOHACO. Sự thay đổi này đánh dấu bước chuyển mình từ một công ty dược phẩm truyền thống sang mô hình tập đoàn với nhiều công ty con chuyên biệt.

Trong giai đoạn này, SOHACO đã thành lập hoặc phát triển các công ty phân phối khu vực, bao gồm các công ty dược phẩm phục vụ thị trường Miền Bắc, Miền Trung và Miền Nam. Tập đoàn dần hoàn thiện độ phủ sóng phân phối tại tất cả 63 tỉnh và thành phố. 2

Chuyển hướng sang sản xuất dược phẩm

Sau đó, SOHACO mở rộng hoạt động từ phân phối sang lĩnh vực sản xuất.

Một trong những tài sản sản xuất quan trọng nhất là Nhà máy Dược phẩm Medisun tại Bình Dương. Công ty đã xây dựng nhiều xưởng sản xuất tại đây, bao gồm cả khu vực chuyên biệt cho kháng sinh nhóm cephalosporin. Các tài liệu của SOHACO mô tả Medisun có năm xưởng sản xuất và năng lực sản xuất dược phẩm đáng kể.

Tập đoàn cũng phát triển Soha Vimex, một cơ sở sản xuất khác. Nhà máy đầu tiên của Soha Vimex bao gồm các khu vực sản xuất dược phẩm, thuốc đông y/thực phẩm chức năng, mỹ phẩm và thiết bị y tế.

Hoạt động kinh doanh của SOHACO có thể được chia thành bốn mảng liên kết chặt chẽ với nhau.

1. Sản xuất dược phẩm

SOHACO sản xuất các sản phẩm dược phẩm và chăm sóc sức khỏe thông qua các công ty con và nhà máy sản xuất.

Danh mục sản xuất bao gồm các lĩnh vực như:

• Thuốc tân dược
• Kháng sinh
• Nhóm Cephalosporin
• Thuốc đông y
• Thực phẩm chức năng
• Mỹ phẩm
• Thiết bị y tế

Năng lực sản xuất này cho phép SOHACO hoạt động không chỉ như một nhà phân phối sản phẩm bên thứ ba mà còn là nhà sản xuất các sản phẩm dược phẩm và y tế của riêng mình.

2. Nhập khẩu và phân phối

Nhập khẩu và phân phối vẫn là hoạt động trung tâm trong kinh doanh của SOHACO.

Công ty đã hợp tác với các nhà sản xuất dược phẩm từ nhiều quốc gia và phân phối các sản phẩm quốc tế tại Việt Nam. Một trong những ví dụ nổi tiếng nhất là Prospan, một loại thuốc ho từ công ty dược phẩm Đức Engelhard Arzneimittel. Các ví dụ khác được SOHACO đề cập bao gồm Vitaplex từ Siu Guan (Đài Loan) và các sản phẩm liên quan đến Bolton.

Về mặt lịch sử, SOHACO cũng đã làm việc với các công ty từ các thị trường bao gồm Đức, Đài Loan và Hàn Quốc.

3. Phân phối OTC

OTC viết tắt của over-the-counter (thuốc không kê đơn). Kênh này chủ yếu phục vụ các nhà thuốc và các điểm bán lẻ chăm sóc sức khỏe khác.

SOHACO đã phát triển một mạng lưới phân phối hướng tới nhà thuốc trên toàn quốc và cho biết họ quản lý trực tiếp và bán hàng cho khoảng 25.000 nhà thuốc.

4. Phân phối ETC

ETC đề cập chung đến kênh dược phẩm tại các cơ sở y tế/bệnh viện.

SOHACO tuyên bố rằng mạng lưới phân phối của họ phục vụ khoảng 1.000 bệnh viện trên khắp Việt Nam, song song với mạng lưới nhà thuốc.

Điều này tạo nên mô hình kênh kép cho tập đoàn:

Sản xuất → Nhập khẩu → Phân phối → Nhà thuốc + Bệnh viện

Sự kết hợp này có ý nghĩa chiến lược vì nó mang lại cho SOHACO khả năng tiếp cận cả thị trường dược phẩm bán lẻ lẫn thị trường dược phẩm tổ chức.

Các sản phẩm của SOHACO bao phủ một phạm vi tương đối rộng các danh mục chăm sóc sức khỏe thay vì tập trung vào một lĩnh vực điều trị duy nhất.

Ví dụ bao gồm:

• Thuốc hô hấp
• Kháng sinh
• Sản phẩm tiêu hóa
• Sản phẩm tim mạch
• Sản phẩm thần kinh
• Vitamin và khoáng chất
• Sản phẩm chống dị ứng
• Sản phẩm giảm đau và hạ sốt
• Sản phẩm xương khớp
• Sản phẩm hỗ trợ miễn dịch
• Sản phẩm thảo dược
• Thực phẩm chức năng
• Mỹ phẩm
• Thiết bị y tế

Danh mục cụ thể thay đổi theo thời gian khi các sản phẩm mới được giới thiệu, đăng ký, ngừng sản xuất hoặc bổ sung thông qua các mối quan hệ đối tác quốc tế.

Một trong những sản phẩm nổi tiếng nhất của SOHACO là Prospan, thuốc ho dựa trên chiết xuất lá thường xuân, liên kết với Engelhard Arzneimittel của Đức.

SOHACO xác định Prospan là một trong những sản phẩm quốc tế đặc biệt quan trọng được phân phối tại Việt Nam.

Về mặt lịch sử, công ty cũng đã phân phối các sản phẩm liên kết với các nhà sản xuất như:

• Engelhard Arzneimittel — Đức
• Siu Guan — Đài Loan
• Boryung — Hàn Quốc
• Các đối tác dược phẩm quốc tế khác

Những mối quan hệ này giúp SOHACO kết hợp năng lực phân phối trong nước với các sản phẩm dược phẩm có nguồn gốc quốc tế.

Medisun

Medisun tại Bình Dương là một trong những cơ sở sản xuất lớn của SOHACO.

Công ty mô tả Medisun có năm xưởng sản xuất, bao gồm một khu vực sản xuất cephalosporin chuyên dụng. SOHACO đã đầu tư đáng kể vào việc mở rộng năng lực sản xuất dược phẩm tại đây.

Soha Vimex

Soha Vimex đại diện cho một nền tảng sản xuất khác trong tập đoàn.

Nhà máy đầu tiên của Soha Vimex có diện tích khoảng 4.160 m² và vốn đầu tư khoảng 300 tỷ VND, theo số liệu từ SOHACO. Các cơ sở của nhà máy bao gồm sản xuất dược phẩm, thảo dược/thực phẩm chức năng, mỹ phẩm và thiết bị y tế.

Phân phối được coi là một trong những thế mạnh cạnh tranh định hình của SOHACO.

Tập đoàn cho biết mạng lưới của họ phủ sóng 63/63 tỉnh và thành phố tại Việt Nam, phục vụ cả hai kênh OTC và ETC. Mạng lưới được nêu bao gồm khoảng:

• 25.000 nhà thuốc
• 1.000 bệnh viện

SOHACO tự mô tả mình nằm trong số năm hệ thống phân phối dược phẩm hàng đầu tại Việt Nam. Đây là cách định vị do công ty báo cáo chứ không phải xếp hạng thị trường độc lập, vì vậy cần xem xét đây là sự tự nhận định của SOHACO. 3

SOHACO đã phát triển từ một công ty dược phẩm đơn lẻ thành một tập đoàn chứa nhiều công ty chuyên biệt.

Tính đến năm 2025, công ty cho biết tập đoàn có chín công ty con/đơn vị liên kết, phân bổ giữa các lĩnh vực ETC, OTC, sản xuất và công nghệ thông tin.

Cơ cấu này cho phép các bộ phận khác nhau của tập đoàn chuyên môn hóa trong các lĩnh vực như:

• Phân phối dược phẩm
• Sản xuất
• Xuất nhập khẩu
• Bán hàng khu vực
• Bán hàng cho bệnh viện
• Bán lẻ tại nhà thuốc
• Công nghệ và hệ thống kinh doanh

SOHACO đã đặt nặng tầm quan trọng vào việc chuyên nghiệp hóa các hệ thống quản lý.

Tập đoàn cho biết đã triển khai hoặc hướng tới các hệ thống bao gồm:

• Quản lý hiệu suất dựa trên KPI
• Chính sách lương thưởng 3P
• ERP (Hệ thống hoạch định nguồn lực doanh nghiệp)
• Phần mềm quản lý sản xuất GESO
• Hệ thống quản lý bán hàng DMS
• Ứng dụng kỹ thuật số/Công nghiệp 4.0 trong quản lý và marketing

Mục tiêu được nêu ra của công ty là kết hợp chuyên môn dược phẩm với quản lý dựa trên dữ liệu và vận hành kỹ thuật số ngày càng cao.

Tầm nhìn của SOHACO là trở thành một công ty dược phẩm Việt Nam hàng đầu về các sản phẩm chăm sóc sức khỏe, đồng thời nhấn mạnh vào đổi mới sáng tạo và công nghệ số để cải thiện sức khỏe cộng đồng.

Sứ mệnh của công ty tập trung vào việc cung cấp các sản phẩm chăm sóc sức khỏe an toàn, chất lượng và xây dựng niềm tin của người tiêu dùng thông qua cam kết của công ty đối với chất lượng sản phẩm và trách nhiệm xã hội.

Công ty cũng nêu rõ tham vọng dài hạn là lọt vào top 10 công ty sản xuất và thương mại dược phẩm Việt Nam.

SOHACO xác định năm giá trị doanh nghiệp chính:

1. Chất lượng — Mang lại kết quả đáng tin cậy và xây dựng lòng tin của khách hàng.
2. Trách nhiệm — Hoàn thành cam kết với đồng nghiệp, khách hàng và xã hội.
3. Sáng tạo — Liên tục tìm kiếm những cách làm việc tốt hơn.
4. Kỷ luật — Coi kỷ luật là nền tảng để đạt được mục tiêu.
5. Chia sẻ — Nhấn mạnh vào thành tựu tập thể và sự hỗ trợ lẫn nhau.

Công ty mô tả văn hóa doanh nghiệp rộng lớn hơn của mình là đoàn kết, chất lượng và hiệu quả, với ý tưởng SOHACO là một tổ chức chung nơi nhân viên đóng góp và chia sẻ những thành tựu tập thể.

SOHACO đã nhận được nhiều giải thưởng nhà nước và doanh nghiệp tại Việt Nam.

Trong số đó có những giải thưởng quan trọng nhất:

• Huân chương Lao động hạng Ba — 2007
• Huân chương Lao động hạng Nhì — 2012
• Huân chương Lao động hạng Nhất — 2018
• Các giải thưởng thi đua cấp Chính phủ/Thủ tướng
• Cúp Thăng Long — 2020
• Các giải thưởng vàng liên quan đến sức khỏe cộng đồng và thương hiệu Việt

Ba Huân chương Lao động đặc biệt đáng chú ý vì chúng đại diện cho sự ghi nhận chính thức của nhà nước đối với những đóng góp của công ty trong các giai đoạn khác nhau.

SOHACO chiếm giữ một vị trí thú vị trong hệ sinh thái dược phẩm Việt Nam bởi vì họ không đơn thuần là một nhà sản xuất dược phẩm và cũng không đơn thuần là một nhà phân phối.

Mô hình của họ kết hợp:

Sản xuất trong nước + Quan hệ đối tác dược phẩm quốc tế + Phân phối toàn quốc + Kênh OTC + Kênh ETC + Sản phẩm chăm sóc sức khỏe

Mô hình tích hợp này là một trong những lý do chính giúp SOHACO phát triển thành một tập đoàn dược phẩm quy mô lớn. Cơ sở hạ tầng phân phối của họ cung cấp cho các công ty dược phẩm quốc tế quyền truy cập vào thị trường Việt Nam, trong khi năng lực sản xuất giúp tập đoàn kiểm soát tốt hơn các sản phẩm được sản xuất trong nước.

Dựa trên thông tin doanh nghiệp hiện tại, SOHACO đã vượt qua danh tính ban đầu của một nhà phân phối dược phẩm nhỏ và giờ đây hoạt động như một tập đoàn đa ngành về dược phẩm và chăm sóc sức khỏe.

Hướng đi chiến lược hiện tại có thể được tóm tắt như sau:

1993: Thành lập công ty dược phẩm
↓
Thập niên 1990: Mở rộng phân phối khu vực
↓
2006: Thành lập Tập đoàn SOHACO
↓
Thập niên 2000–2010: Phân phối toàn quốc + Quan hệ đối tác dược phẩm quốc tế
↓
Thập niên 2010: Tăng cường đầu tư vào sản xuất dược phẩm
↓
Thập niên 2020: Mở rộng năng lực sản xuất, quản lý số và sản phẩm chăm sóc sức khỏe
↓
Mục tiêu dài hạn: Trở thành một trong những công ty dược phẩm hàng đầu Việt Nam

Hiện tại, trụ sở chính của tập đoàn được liệt kê tại Tầng 11, Tòa nhà Center Building, Hapulico Complex, Số 85 Vũ Trọng Phụng, Thanh Xuân, Hà Nội.

Khi nghiên cứu về “Sohaco” với tư cách là một thương hiệu, có hai khía cạnh liên quan cần phân biệt:

• Tập đoàn SOHACO — Khối doanh nghiệp bao trùm sản xuất, nhập khẩu, phân phối và các công ty con khác nhau.
• Sản phẩm/doanh nghiệp mang thương hiệu SOHACO — Các loại thuốc riêng lẻ, sản phẩm sức khỏe và các hoạt động dược phẩm hướng tới người tiêu dùng liên kết với tập đoàn.

Do đó, tập đoàn này nên được hiểu là một thương hiệu công ty/tập đoàn dược phẩm, hơn là một thương hiệu sản phẩm tiêu dùng đơn lẻ.

1. VỀ SOHACO – Sohaco
2. Sohaco: Từ công ty nhỏ đến tập đoàn ngàn tỷ
3. Giới thiệu Công ty Cổ phần Tập đoàn Dược phẩm và Thương mại Sohaco