Thông tin về lãnh đạo hiện tại được xác nhận qua các hoạt động chính thức của nhà xuất bản trong giai đoạn 2025–2026, với PGS.TS. Vũ Trọng Lâm giữ chức Giám đốc – Tổng Biên tập.

Giai đoạn 1945 – Kháng chiến chống Pháp

Tiền thân của NXB Chính trị quốc gia Sự thật là Nhà xuất bản Sự thật, ra đời ngày 5/12/1945, chỉ vài tháng sau khi nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được thành lập. Trong thời kỳ đầu, Tổng Bí thư Trường Chinh trực tiếp phụ trách và lãnh đạo nhà xuất bản. Nhiệm vụ trọng tâm lúc bấy giờ là công khai xuất bản và phổ biến các tác phẩm lý luận chính trị, đặc biệt là các tác phẩm của C. Marx, F. Engels, V. I. Lenin cùng tài liệu về đường lối cách mạng. Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản được ghi nhận là một trong những ấn phẩm đầu tiên của Nhà xuất bản Sự thật.

Trong kháng chiến chống Pháp, nhà xuất bản đóng vai trò là cơ quan tuyên truyền tư tưởng, lý luận của Đảng. Sách được sử dụng để phổ biến chủ nghĩa Marx–Lenin, đường lối kháng chiến kiến quốc và phục vụ công tác giáo dục cán bộ, đảng viên. Hoạt động xuất bản giai đoạn này gắn liền với nhiệm vụ chính trị trong bối cảnh chiến tranh.

Từ năm 1954 đến trước Đổi mới

Sau Hiệp định Genève năm 1954, Nhà xuất bản Sự thật bước vào giai đoạn phát triển mới, tập trung vào sách lý luận Marx–Lenin, tư tưởng Hồ Chí Minh, văn kiện Đảng và các vấn đề xây dựng chủ nghĩa xã hội. Năm 1960, nhà xuất bản trở thành cơ quan trực thuộc Chính phủ. Đến ngày 24/10/1979, Ban Bí thư quyết định kiện toàn Nhà xuất bản Sự thật thành cơ quan xuất bản của Đảng, trực thuộc Ban Chấp hành Trung ương. Sau năm 1975, phạm vi phát hành được mở rộng xuống các tỉnh phía Nam để đáp ứng nhu cầu sách chính trị, lý luận trên cả nước.

Bước ngoặt năm 1992

Ngày 20/11/1992, Ban Bí thư ban hành Quyết định số 53-QĐ/TW, thành lập Nhà xuất bản Chính trị quốc gia trên cơ sở hợp nhất bốn đơn vị: Nhà xuất bản Sự thật, Nhà xuất bản Thông tin lý luận, Nhà xuất bản Tư tưởng – Văn hóa và Nhà xuất bản Pháp lý. Việc sáp nhập nhằm tạo ra một đầu mối xuất bản lớn, thống nhất về sách chính trị, lý luận và pháp luật. Tên gọi hiện nay, NXB Chính trị quốc gia Sự thật, vừa phản ánh chức năng xuất bản cấp quốc gia, vừa bảo tồn di sản lịch sử của Nhà xuất bản Sự thật từ năm 1945.

Thời kỳ Đổi mới và hiện đại hóa

Từ sau Đại hội VI (1986), nội dung xuất bản chuyển hướng phản ánh các vấn đề của công cuộc Đổi mới như kinh tế thị trường, xây dựng Nhà nước pháp quyền và hội nhập quốc tế. Riêng giai đoạn 1986–1992, nhà xuất bản đã biên tập và phát hành 480 đầu sách, bao gồm các công trình lớn như Hồ Chí Minh Toàn tập. Những năm gần đây, NXB Chính trị quốc gia Sự thật đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển sách điện tử và truyền thông trên nền tảng số, từng bước xây dựng hệ sinh thái xuất bản hiện đại bên cạnh các ấn phẩm in truyền thống.

Theo Quyết định 223-QĐ/TW ngày 28/12/2024 của Bộ Chính trị, NXB Chính trị quốc gia Sự thật là đơn vị sự nghiệp của Trung ương Đảng, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp và thường xuyên của Ban Bí thư. Nhà xuất bản có chức năng là cơ quan xuất bản lý luận, chính trị của Đảng và Nhà nước với các nhiệm vụ chính:

• Biên tập và xuất bản: Tổ chức biên soạn, biên dịch và xuất bản sách về chính trị, lý luận, pháp luật, xã hội và nghiên cứu tham khảo.
• Phục vụ công tác chính trị: Cung cấp ấn phẩm cho cán bộ, đảng viên, cơ quan Đảng và Nhà nước, nhà nghiên cứu, sinh viên và bạn đọc nói chung.
• Xuất bản đối ngoại: Tham gia xuất bản tài liệu phục vụ thông tin đối ngoại, giới thiệu quan điểm, chính sách của Việt Nam ra quốc tế.

Khác với các nhà xuất bản thương mại ưu tiên doanh số và xu hướng thị trường, NXB Chính trị quốc gia Sự thật thực hiện nhiệm vụ chính trị kết hợp với lưu giữ, phổ biến tư liệu chính thức của Đảng và Nhà nước.

NXB Chính trị quốc gia Sự thật không chỉ xuất bản sách đơn lẻ mà còn tổ chức biên soạn nhiều bộ sách tư liệu, kinh điển và văn kiện quy mô lớn. Các nhóm sách tiêu biểu bao gồm:

• Kinh điển Marx–Lenin: Các bộ toàn tập của C. Mác, Ph. Ăngghen và V. I. Lênin, trong đó có bộ C. Mác và Ph. Ăngghen Toàn tập gồm 55 tập.
• Chủ tịch Hồ Chí Minh: Hồ Chí Minh Toàn tập, Hồ Chí Minh – Biên niên tiểu sử và các công trình nghiên cứu về tư tưởng, cuộc đời và sự nghiệp của Người.
• Văn kiện Đảng: Các văn kiện chính thức, nghị quyết và công trình nghiên cứu về lịch sử, đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam.
• Lịch sử Việt Nam: Các bộ sử lớn như Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam, Lịch sử Quốc hội Việt Nam, Lịch sử Chính phủ Việt Nam, Lịch sử Nam Bộ kháng chiến, Lịch sử Tây Nam Bộ kháng chiến.

Danh mục xuất bản hiện nay trên website chính thức được phân loại thành các nhóm: Kinh điển; Chủ tịch Hồ Chí Minh; Lãnh đạo Đảng, Nhà nước; Văn kiện; Xây dựng Đảng, Nhà nước; Kinh tế; Văn hóa, xã hội; Pháp luật; Những vấn đề quốc tế; Quốc phòng, an ninh, đối ngoại; Sách dành cho xã, phường, thị trấn và các ấn phẩm khác. Danh mục này bao phủ rộng khắp các lĩnh vực chính trị học, lịch sử, pháp luật, kinh tế, xã hội học và quan hệ quốc tế.

Mặc dù mang tính chất chính trị rõ rệt, các ấn phẩm của NXB Chính trị quốc gia Sự thật có giá trị tư liệu quan trọng đối với giới nghiên cứu. Các bộ toàn tập, văn kiện và công trình lịch sử do nhà xuất bản phát hành thường được sử dụng làm nguồn tham khảo chính thống trong nghiên cứu về lịch sử Đảng, pháp luật Việt Nam, tư tưởng Hồ Chí Minh và quá trình phát triển của Nhà nước Việt Nam. Tuy nhiên, khi sử dụng trong nghiên cứu học thuật, cần phân biệt rõ giữa nguồn tư liệu chính thức do cơ quan Đảng và Nhà nước xuất bản với các nghiên cứu độc lập hoặc nguồn học thuật ngoài hệ thống.

Bên cạnh hoạt động biên tập và xuất bản, NXB Chính trị quốc gia Sự thật duy trì hệ thống phát hành riêng để đảm bảo chuỗi cung ứng hoàn chỉnh từ biên soạn đến tay bạn đọc. Các địa điểm phát hành chính thức bao gồm:

• Trung tâm Phát hành sách tại Hà Nội (Trung tâm Sách quốc gia): Số 6/86 Duy Tân, Cầu Giấy, Hà Nội.
• Nhà sách Sự thật: Số 24 Quang Trung, Hoàn Kiếm, Hà Nội.

Hệ thống này phân phối cả sách giấy và sách điện tử, phục vụ nhu cầu tra cứu và học tập của độc giả trong nước.

Với bề dày lịch sử 80 năm (1945–2025), NXB Chính trị quốc gia Sự thật đã được Đảng và Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý, bao gồm Huân chương Sao Vàng, hai lần Huân chương Hồ Chí Minh và danh hiệu Anh hùng Lao động.

Đặc biệt, nhân dịp kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống, lễ kỷ niệm được tổ chức tại Hà Nội vào ngày 1/12/2025. Tại buổi lễ, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã trao Huân chương Lao động hạng Nhất tặng nhà xuất bản, ghi nhận những đóng góp to lớn vào sự nghiệp xuất bản lý luận, chính trị của đất nước.1

Xét dưới góc độ thương hiệu, NXB Chính trị quốc gia Sự thật sở hữu bản sắc riêng biệt trong hệ thống xuất bản Việt Nam:

• Di sản: Kế thừa trực tiếp từ Nhà xuất bản Sự thật (1945), một trong những thiết chế xuất bản lâu đời nhất của Việt Nam hiện đại.
• Bản sắc cốt lõi: Lý luận – Chính trị – Pháp luật – Lịch sử – Tư liệu.
• Vị thế thể chế: Cơ quan xuất bản lý luận, chính trị của Đảng và Nhà nước, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Ban Bí thư.
• Độc giả mục tiêu: Cán bộ, đảng viên, cơ quan Đảng và Nhà nước, nhà nghiên cứu, giảng viên, sinh viên, thư viện và độc giả quan tâm đến chính trị, lịch sử, pháp luật Việt Nam.
• Định vị hiện tại: Trung tâm xuất bản lý luận, chính trị hàng đầu Việt Nam, đang chuyển đổi mạnh mẽ sang mô hình xuất bản hiện đại và số hóa.

1. NXB Chính trị quốc gia – Sự thật kỷ niệm 65 năm thành lập